«

»

May 28

Ombudsman u Crnoj Gori

Ombudsman u Crnoj GorU Crnoj Gori ombudsman je ustanovljen Zakonom o zaštitniku ljudskih prava i sloboda (2003).[1] Nakon donošenja Ustava Crne Gore (2007), ombudsman postaje ustavna kategorija. Tako, prema Ustavu Crne Gore: „Zaštitnik ljudskih prava i sloboda Crne Gore je samostalan i nezavisan organ koji preduzima mjere za zaštitu ljudskih prava i sloboda. Zaštitnik ljudskih prava i sloboda vrši funkciju na osnovu Ustava, zakona i potvrđenih međunarodnih ugovora, pridržavajući se i načela pravde i pravičnosti. Zaštitnik ljudskih prava i sloboda imenuje se na vrijeme od šest godina i može biti razriješen u slučajevima predviđenim zakonom. “(čl. 81)

 

Skupština Crne Gore donela je novi Zakon o Zaštitniku/ci ljudskih prava i sloboda[2] Crne Gore 29. jula 2011. godine. Kao što se iz naziva zakona uočava, ovaj zakon koristi rodno senzibilan jezik, što je u skladu sa funkcijom koju ombudsman obavlja, naročito u oblasti zaštite od diskriminacije.

Zaštitnik preduzima 1. mjere za zaštitu ljudskih prava i sloboda, kad su povrijeđena aktom, radnjom ili nepostupanjem organa (državnih organa, organa državne uprave, organa lokalne samouprave i lokalne uprave, javnih službi i drugih nosilaca javnih ovlašćenja), kao i 2. mjere za sprječavanje torture i 3. mjere za zaštitu od diskriminacije.

Zaštitnik nema ovlašćenje u odnosu na rad sudova, osim po pritužbama koje se odnose na rad sudova u slučaju odugovlačenja postupka, zloupotrebe procesnih ovlašćenja ili neizvršavanja sudskih odluka. .

Najznačajnija nadležnost Zaštitnika ljudskih prava i sloboda je ispitivanje konkretne povrede ljudskih prava povodom pritužbe građana. Međutim pored toga, Zaštitnik može da pokrene postupak pred Ustavnim sudom Crne Gore za ocjenu saglasnosti zakona sa Ustavom i potvrđenim i objavljenim međunarodnim ugovorima, odnosno saglasnosti drugih propisa i opštih akata sa Ustavom i zakonom. Dalje, radi zaštite i unaprjeđenja ljudskih prava i sloboda, Zaštitnik daje mišljenje na predlog zakona i drugog propisa, a može dati i inicijativu za donošenje propisa radi usaglašavanja sa međunarodno priznatim standardima u oblasti ljudskih prava i sloboda.

Postupak ispitivanja povrede ljudskih prava i sloboda pokreće se povodom pritužbe. Zaštitniku se može obratiti svako ko smatra da su aktom, radnjom ili nepostupanjem organa povrijeđena njegova/njena prava ili slobode. Zaštitnik postupa i po sopstvenoj inicijativi.

Pritužba sadrži naziv organa na čiji se rad odnosi, opis povrede ljudskih prava i sloboda, činjenice i dokaze koji potkrepljuju pritužbu, podatke o tome koja su pravna sredstva iskorišćena, lične podatke podnosioca pritužbe i dr. Pritužba se podnosi u roku od šest mjeseci od dana saznanja za učinjenu povredu ljudskih prava i sloboda (subjektivan rok), odnosno u roku od jedne godine od dana učinjene povrede (objektivan rok).

Zaštitnik može, u postupku ispitivanja pritužbe, uputiti podnosioca da iskoristi druga pravna sredstva za otklanjanje povrede na koju ukazuje, ukoliko smatra da se povreda može otkloniti samo tim sredstvima ili bi otklanjanje povrede bilo efikasnije.

O podnijetoj pritužbi i njenoj sadržini Zaštitnik obavještava starješinu organa na čiji se akt, radnju ili nepostupanje pritužba odnosi, radi izjašnjenja i određuje mu rok koji ne može biti kraći od osam dana. Starješina organa je dužan da se izjasni o navodima pritužbe. Organi su dužni da sa Zaštitnikom sarađuju i pružaju pomoć.

Nakon završetka ispitivanja povrede ljudskih prava i sloboda Zaštitnik daje mišljenje o tome da li je, na koji način i u kojoj mjeri došlo do povrede ljudskih prava i sloboda.

Kad Zaštitnik utvrdi da je došlo do povrede ljudskih prava i sloboda, mišljenje sadrži i preporuku o tome šta treba preduzeti da bi se povreda otklonila, kao i rok za njeno otklanjanje.

Starješina organa na čiji rad se preporuka odnosi obavezan je da, u ostavljenom roku, dostavi izvještaj o preduzetim radnjama za izvršenje preporuke. Zaštitnik može da podnese inicijativu za pokretanje disciplinskog postupka, odnosno postupka za razrješenje lica čijim je radom ili nepostupanjem učinjena povreda ljudskih prava i sloboda

Zaštitnik podnosi Skupštini godišnji izvještaj o raduGodišnji izvještaj o radu sadrži naročito: opšti statistički prikaz predmeta po kojima je postupao, statistički prikaz po oblastima rada, ocjenu o stanju ljudskih prava i sloboda u Crnoj Gori, preporuke i mjere koje Zaštitnik predlaže za unaprjeđenje ljudskih prava i otklanjanje uočenih propusta. Poseban dio izvještaja kojim Zaštitnik obavještava Skupštinu o uočenim pojavama diskriminacije. Godišnji izvještaj o radu dostavlja se najkasnije do 31. marta tekuće za prethodnu godinu.

Na zahtjev Skupštine, Vlada je dužna da se izjasni o godišnjem izvještaju o radu Zaštitnika. Godišnji izvještaj o radu mora se učiniti dostupnim javnosti. Zaštitnik može da podnese Skupštini poseban izvještaj, ako ocijeni da je to neophodno radi zaštite ljudskih prava i sloboda. Poseban izvještaj je dostupan javnosti.

 

 

Preuzeto iz: UPRAVNO PRAVO CRNE GORE, Stevan Lilić, CID Podgorica, 2012

 

 

 

 



[1] Zakon o zaštitniku ljudskih prava i sloboda, Službeni list RCG, br. 41/2003.

[2]Zakon o Zaštitniku/ci ljudskih prava i sloboda Crne Gore, Službeni list CG, br. 42/11.

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>